Typografie dient rekening te houden met het medium en doel van de geschreven teksten. Deze stellen verschillende eisen voor leesbaarheid en opvallendheid.
Typografie is dus tekstuele vormgeving.
Daarbij let een typograaf op (van wiki):
- de zetbreedte (regellengte): de breedte van een tekstblok of kolom. De typograaf let daarbij op het maximum aantal tekens of woorden per regel. Bij een tekst met te lange regels moet het oog van de lezer namelijk een te grote afstandssprong maken van het eind van de regel naar het begin van de volgende. In het algemeen worden maxima gehanteerd van gemiddeld ca. 85 tekens (inclusief spaties en leestekens) of van gemiddeld twaalf woorden.
- de diverse lettergroottes (corpsen) en -soorten. Door een combinatie daarvan (naast onder andere kleurgebruik) kan de typograaf de diverse tekstelementen visueel onderscheidend maken en daarmee de inhoudelijke hiërarchie goed visualiseren en ordenen. Letterfamilies bestaan uit diverse lettersoorten, meestal minimaal :
-romein (normaal)
-vet
-cursief
-vet-cursief.
Er zijn ook uitgebreide letterfamilies, die dan bijvoorbeeld als extra lettersoort vet-cursief, halfvet, extra vet, versmald en verbreed hebben. - de interlinie: het wit tussen twee regels.
- de regelafstand: de grootte van de letter (het corps) opgeteld bij de grootte van de interlinie. (Voorbeeld: corps 10 punt + 4 punt interlinie geeft een regelafstand van 14 punt.)
- de spatie-breedte: het wit (de ruimte) tussen twee woorden.
- het gebruik van initialen = al dan niet sier-kapitaal van een groter corps aan het begin van een hoofdstuk, in een andere (traditioneel rode) kleur.
- het gebruik van kapitalen (hoofdletters), kleine kapitalen en onderkast (kleine letters als deze)
- de letterspatiëring: het wit tussen de letters onderling
- de gebruikte letterfamilie(s) (lettertypen).
- de leestekens
- de verhoudingen tussen de marges rond het tekst-blok
- het vaste (verticale) tussenwit (bij meerdere kolommen)
- het bijeenblijven van inhoudelijke 'eenheden'
Voor verschillende doeleinden, gebruik je andere lettertypen.
-Krant is vaak gedrukt in een schreef letter (Times New Roman)
-Op een scherm leest een schreefletter niet prettig, omdat het dan lijkt alsof de letters aan elkaar vast gegroeid zijn. Dus een schreeflose letter voor het scherm (Arial, Tahoma)......
-Een poster mag opvallend zijn en kan dus gebruik maken van de vreemdste lettertypen.
Typography filmpje:
Typografie volgens de Wiki.
Een pagina kan worden onderverdeeld in kolommen en een kolom in paragrafen.
Enkele begrippen:
Kerning
Kerning (overhang in het nederlands) is visueel aanpassen van de witruimte tussen twee letters.
Voorbeeld van slechte kerning
Tracking:
Tracking is de algehele horizontale spatiëring van een stuk tekst. Met tracking beïnvloed je de densiteit van een tekst in de breedte.
Leading is interlinie:
Wat regels voor goede typografie en prettige leesbaarheid:
-Lange zetregels zijn overbodig en ongewenst. Lange zinnen zijn vermoeiend voor de ogen. gebruik kolommen
-Zorg voor voldoende contrast met de achtergrond.
-Wees zuinig met KAPITALEN (hoofdletters). Lezen irritirend
-Zorg voor duidelijke verschillen in Titels, subtitels en het artikel zelf.
-Gebruik niet teveel (liefst 1) font per pagina.
-Vermijdt zo veel mogelijk het centreren van complete stukken tekst.
Regels zijn er om gebroken te worden.......dus als het smaakvol gedaan wordt....
Voorbeelden van slechte typografie.
Kunst met Typografie:
Typografie in vogelvlucht
Typografische annimaties:
Pulp Fiction
Fear Loathing
Algemene regels omtrent typografie en leesbaarheid.
http://www.usabilityweb.nl/2005/05/typografie-en-leesbaarheid/
Niet alle fonts zijn beschikbaar op elke computer. Aangezien de browser gebruik maakt van de op de clientmachien aanwezige fonts, is het dus zaak om standaard (web safe) fonts te gebruiken
http://www.stoerebinken.net/kennisbank/typografie/web-safe-fonts
http://www.ampsoft.net/webdesign-l/WindowsMacFonts.html
Het is tegenwoordig wel mogelijk om de gebruiker een font te laten downloaden, maar gebruikersvriendelijk is dat niet. De meeste gebruikers willen immers helemaal niet iets downloaden voordat men een pagina mag/kan lezen. Tevens zit er op fonts ook copyright.
Check ook ff de links onderaan.
http://www.computerfaq.be/website-maken/10-typografie-regels-voor-webdesigners/
Meer over typografie
http://ilovetypography.com/
Em?
http://en.wikipedia.org/wiki/Em_%28typography)
Vroeger ging dit binnen HTML, echter was dit allemaal zeer beperkt.
Tegenwoordig wordt dit vastgelegd in CSS.
Waarover volgende week meer.
Geen opmerkingen:
Een reactie posten